Przygotowania Polski do udziału w Wystawie Światowej Expo 2010 w Szanghaju

17 marca 2009 | Agnieszka Szajna

Wystawa Światowa Expo jest najważniejszą imprezą prezentującą osiągnięcia technologiczne oraz dorobek kulturowy poszczególnych państw świata. Organizację wystawy Expo 2010 powierzono Szanghajowi, co stanowi wyróżnienie i jednocześnie wielkie wyzwanie dla Chińskiej Republiki Ludowej. Hasłem przewodnim tegorocznej wystawy jest: "Lepsze miasto, lepsze życie". Slogan odwołuje się do idei harmonijnego współistnienia wytworów człowieka i natury oraz do problemów przed jakimi staje współczesne miasto w dobie postępującej w błyskawicznym tempie urbanizacji.

Gospodarze wystawy chcą zwrócić uwagę społeczności światowej nie tylko na zagrożenia ekologiczne wynikające z dynamicznego rozwoju miast, lecz również na społeczne i kulturowe konsekwencje tego procesu. Próbę rozwinięcia zarysowanych powyżej kwestii zgłosiło ponad sto krajów świata, w tym także Polska.

Przygotowania naszego kraju do Wystawy Światowej Expo 2010 w Szanghaju rozpoczęto już w listopadzie 2007 roku, kiedy to Polska jako ósmy kraj na świecie podpisała kontrakt z organizatorami targów. W tym czasie ogłoszono konkurs na opracowanie koncepcji architektonicznej pawilonu oraz logo. Rozpoczęto również konsultacje społeczne na temat uczestnictwa Polski w Expo 2010. Działania te wymagały zebrania doświadczeń i wiedzy przedsiębiorców, ludzi związanych z sektorem turystycznym oraz kulturą, które miały stanowić podstawę do opracowania skutecznej strategii marketingowej, dostosowanej do chińskiego otoczenia kulturowego. W wyniku konkursu i analiz specjalistów opracowano zamysł programowy uczestnictwa Polski w targach. Strategia promocyjna odwołuje się do muzyki Chopina, która w założeniach pomysłodawców w pełni wyraża ideę harmonijnego rozwoju miasta. Polska ma być przedstawiana jako szybko rozwijających się kraj Unii Europejskiej, który dzięki usytuowaniu w samym sercu Europy stanowi most łączący kulturę Wschodu z Zachodem. Wszystkie te działania mają doprowadzić do ukształtowania się łatwo rozpoznawalnej i pozytywnie postrzeganej marki Polska. Konsekwencją tak zarysowanej strategii marketingowej ma być wzrost zainteresowania naszym krajem, przejawiający się nie tylko we wzroście wymiany handlowej, lecz również w przypływie turystów i studentów zagranicznych. Sekcja polska będzie upowszechniać wiedzę na temat kraju, promować polskie uniwersytety, jak również zachęcać chińskich przedsiębiorców do inwestycji bezpośrednich.

Ważnym elementem polskiego uczestnictwa w targach Expo 2010 będzie pawilon tematyczny zaprojektowany w nawiązaniu do hasła: To ludzie tworzą miasto. W celu wyłonienia najlepszego projektu architektonicznego ogłoszono konkurs na koncepcję Polskiego Pawilonu w czasie Expo 2010 w Szanghaju. Laureatem został zespół architektów w składzie: Wojciech Kakowski, Marcin Mostafa i Natalia Paszkowska. Zwycięski projekt budynku przypomina wycinankę zdobioną wzorami inspirowanymi kulturą ludową. Sama bryła ma kształt zgiętej kartki papieru, z której wykonuje się wycinankę. Pawilon ma łączyć w sobie tradycję z nowoczesnością, być wyrazem wzajemnego przenikania się kultury miejskiej z folklorem. Projekt nawiązuje również do myśli przewodniej Expo 2010 poprzez wykorzystanie przyjaznych dla środowiska materiałów, takich jak: drewno i szkło. Propozycja polskiego pawilonu zyskała uznanie w samych Chinach. Projekt został umieszczony na podświetlanej tablicy szanghajskiego metra przedstawiającej dwanaście najciekawszych makiet, prezentujących stanowiska narodowe na targach Expo. Zdjęcia polskiego pawilonu umieścił również na swoim blogu znany amerykański raper- Kayne West, przedstawiając je jako przykład interesującego połączenia sztuki folkowej z nowoczesnymi trendami architektonicznymi. Z drugiej strony pojawiają się opinie osób krytycznie nastawionych do polskiego projektu, który jest przez nich oceniany jako zbyt dekoracyjny i trudny do odczytania dla zagranicznych odbiorców.

Polski pawilon będzie zlokalizowany w centrum europejskiej części wystawy i będzie sąsiadował z wystawami Hiszpanii, Szwajcarii, Niemiec oraz Francji. Wewnątrz obiektu zostaną wybudowane sale wystawowe oraz restauracja serwująca polskie specjały. Odwiedzający będą mogli uczestniczyć w koncertach chopinowskich, a także odpocząć na stylizowanym rynku miejskim. Sekcja Polska przygotowuje również kioski multimedialne, prezentacje oraz filmy z podstawowymi informacjami o kraju.

Z projektem pawilonu na Expo 2010 współgra logo Polski przedstawiające biały, strzelisty wieżowiec pokryty ludowym ornamentem ułożonym na czerwonym tle. Motyw architektoniczny ma symbolizować dynamiczny rozwój państwa, z kolei znaki przedstawiające klucz wiolinowy oraz pióro mają odnosić się do bogatej tradycji muzycznej, literackiej jak również dorobku naukowego Polski. W tej konwencji przygotowany został zestaw materiałów promocyjnych w postaci wizytówek, papeterii, plakatów i zaproszeń.

Przygotowaniom Polski do udziału w Expo 2010 towarzyszy szereg imprez promocyjnych. Jedną z najważniejszych były odbywające się w czerwcu 2008 r. Dni Polskie w Szanghaju. Akcji towarzyszyły koncerty fortepianowe, wystawa plakatu oraz konferencja prasowa na temat przygotowań Polski do udziału w Expo 2010. Z kolei wystawa zorganizowana przez Muzeum Etnograficzne w Warszawie miała przybliżyć naszym rodakom koncepcję programową i strategię promocyjną Polski na targach w ChRL. Oba przedsięwzięcia spotkały się z dużym zainteresowaniem i zostały wysoko ocenione przez odwiedzających.

Pawilon na targach Expo jest wizytówką Polski na świecie i w związku z tym warto przeznaczyć na jego przygotowanie znaczne środki finansowe. Niemniej jednak ze względu na pogłębiającą się recesję gospodarczą i konieczność ograniczenia wydatków z budżetu państwa rząd polski rozważał możliwość wycofania się z udziału w targach. Ostatecznie, zgodnie z uchwałą podjętą 10.02.2009 r. środki przeznaczone na budowę pawilonu wystawowego na targach w Szanghaju oraz przygotowanie programów promocyjnych zmniejszone zostały o siedemdziesiąt pięć procent i mają wynieść 35 mln zł. Osobą odpowiedzialną za przygotowanie Polski do Expo 2010 w Szanghaju jest Minister Gospodarki, natomiast nad przebiegiem i bezpośrednią koordynacją projektu czuwa Sekretarz Sekcji Polskiej Światowej Wystawy EXPO 2010, działający w ramach Polskiej Agencji Informacji i Inwestycji Zagranicznych. Obecnie funkcję tę pełni Sławomir Majman.

Przewiduje się, że Wystawę Światową Expo 2010 w Szanghaju odwiedzi 70 mln gości, których większość stanowić będą Chińczycy. Wiedza na temat Polski w Azji jest znikoma, stąd też targi są niepowtarzalną szansą na popularyzację informacji o naszym kraju. Z roku na rok dynamicznie zwiększa się ilość chińskich turystów i studentów wyjeżdżających do Europy i warto dołożyć wielu starań, aby punktem docelowym ich wypraw była Polska. Obecność Polski na Expo 2010 przyczyni się także do ożywienia współpracy na tle gospodarczym, naukowym i kulturalnym. W tym kontekście kwestią newralgiczną staje się uruchomienie bezpośredniego połączenia między Pekinem a Warszawą, jak również skrócenie i uproszczenie formalności wizowych.

O autorze:
Agnieszka Szajna

studentka studiów dalekowschodnich na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz zarządzania na Akademii Górniczo- Hutniczej w Krakowie. W 2007 roku wyjechała na roczne stypendium rządowe na naukę języka chińskiego na Beijing International Studies University. Interesuje się kulturą średniowiecza i literaturą.